Sorry, this entry is only available in Казахский For the sake of viewer convenience, the content is shown below in the alternative language. You may click the link to switch the active language.

Бір жарым миллиард?а жуы? хал?ы бар ?ытайды т?бегейлі мойындатып, алпауыт мемлекетті? бас  боксшысы атан?ан ?аза?ты? ?арапайым ?ана ?лы ?анат Ислам уа?ыт оза т?ртк?л д?ние жанк?йерлерін аузына ?аратты. Оны? спортты? ??мырында ірі же?істер аз бол?ан жо?. ?анат – Дохада?ы Азия ойындары (2006), Чикагода?ы ?лем чемпионаты (2007), Бейжі?дегі Олимпиада ойындарыны? (2008) ?ола ж?лдегері ж?не де к?птеген халы?аралы? жарыстарды? же?імпазы. Осыдан ?ш жыл б?рын Ислам атаж?ртына оралып, алда?ы д?бірлі додаларда ?аза?станны? спортты? да??ын арттыр?ысы келді. Басты ма?сат – Лондон Олимпиадасыны? алтын т??ырына к?терілу еді. Алайда ?ытай шенеуніктері АИБА басшыларына ша?ымданып, ?андасымызды? жолын кес-кестеді. Н?тижесінде ?анат 2012 жылы Т?манды Альбион елінде алауы т?тан?ан Олимпиададан тыс ?алды. Сол аралы?та уа?ытын бос ?ткізбеген ол Д?ниеж?зілік бокс сериясы жарысында «Астана арландары» сапында ?нер к?рсетті. Ал былтыр?ы жылды? к?зінде А?Ш-?а аттанып, сол жа?та к?сіп?ой боксты? ?ыр-сырына ?аны?уда. Осы к?нге дейін 8 жекпе-жек ?ткізіп ?лгерген ?анат соны? барлы?ында ?арсыластарын нокаутпен ?тты. Жа?а жылды? ?арса?ында ол біраз тыны?ып ?айту ?шін ?аза?стан?а келді. Сол кезде шаршы ала?ды шай?ап ж?рген ?аза?ты? ?айсар ?лымен тілдесуді? с?ті т?сті. 

– ?анат, Лондон?а жо­лы? т?спегеннен кейін се­ні? к?сіп?ой бокс?а ауыс­?а­ны? белгілі. Кеуде т?п­­­­­­­­кі­рінде «Олимпиада ойын­дарына ?атыса ал­ма­дым» деген ?ыжыл ?лі де бар шы?ар?

– Мен алдыма «Лон­дон­да алауы т?тан?ан Олим­пиа­дада ?аза?станны? атынан сын?а т?сіп, ?з ?лтымны? абыройын ас?а?татсам» де­ген ма?сат ?ойдым.Т?р­тк?л д?ниені? те?дессіздері бас ?ос?ан жарыста ?аза?ты? ?н?ранын шыр?атып, к?к байра?ты биікте желбіреткім келді. Біра? т?рлі кедергіге ке­зіктім. А?ырында ол ойым ж?­зеге аспай ?алды.

И?, ал?аш?ы кезде іште бі­раз ?ыжыл болды. Алай-д?­лей к?й кештім. Алайда уа­?ыт б?ріне емші. Та?­дыр­ды? жаз­?аны шы?ар деп ?а­былдадым. Содан к?сіп?ой бокс?а ауысуды ??п к?рдім. Ма?ан ?ркез ?олдау к?р­се­тіп, жанашырлы? танытып ж?рген Алматы облысты? бокс федерациясыны? пре­зиденті Бауыржан Ос­па­нов?а осы ойымды айтып, екеуміз бар м?селені а?ыл та­разысына салды?. Ол кісі мені толы?тай ?олдады. Со­дан Оспанов мырзаны? к?­мегімен А?Ш-?а аттандым. Б?л к?ндері Флорида шта­тын­да?ы Майами ?аласында т?рып жатырмын. Кезінде Марат М?зімбаев сынды ?ан­дасымызды? ба?ын аш­?ан танымал бапкер Нельсон Мендесті? ?ол астында жат­ты?амын.

– ?уес?ой мен к?сіп?ой боксты? айырмашылы?ы жер мен к?ктей шы?ар…

– И?, д?п солай. Б?л жер­де ?са?-т?йек деген м?селе м?лде жо?. Барлы? н?рсеге ерекше м?н беріледі. Е? бас­тысы, к?сіп?ой бокс­шы­лар­ды? функционалды? даяр­лы?ы жа?сы болуы керек. Сол себепті де дене к?шін арт­тыру ма?сатында жа­са­латын жатты?улар?а к?п уа?ыт ж?мсалады. К?ніне 30 минут скакалкамен секі­ре­міз, бір­неше са?ат бойы ?ап­ты ?ра­мыз. Одан ?алса, тре­на­жер залына барып те­мір-терсек к?тереміз. Спа­рингтер де біраз уа?ыт?а со­зылады. Бір­неше раунд бойы бір бокс­шымен а? тер, к?к тер болып ж?дыры?тасасы?. Енді болды-ау дегенде бапкерлер оны екінші бір спортшымен ал­мастырады. О?ан да ?ас­?айып ?арсы т?руы? керек. Осындай ?рекеттер бір жат­ты?у бары­сында бірнеше рет ?айта­ланады. Жа?адан кел­гендер ?шін б?л ?те ?иын сы­на?. К?п­шілік о?ан шыдай ал­майды.

Ал шынайы к?­сіп­?ойлар ?шін б?л т?к те емес. Олар ?анша уа­?ыт ?ажет болса, сонша уа­?ыт бойы рингте к?ш сынасу?а даяр.

Дамы?ан шет мем­ле­кет­терде тама?тану м?селесіне де к?п к??іл б?леді. М?селен, мен А?Ш-?а келгелі бері к?­біне-к?п тауы? пен балы? еті, ш?п-шаламмен ?оректеніп келемін. Ал?ашында ?арным тоймайтын. Уа?ыт оза о?ан да ?йрендік. Байыптап ?арасам, б?л д?рыс н?рсе екен. Бай­?а­са?ыз, ?аза?станда?ы бокс­шы­ларды? уа?ыт ?ткен сайын к?ші сар?ылады. Б?секені? со?ына ?арай ?атты шаршап ?алып ж?ргенін талай к?рдік. Жатты?у кезінде «?йы?тап ж?ретіндерді» де кезіктірдім. Ал А?Ш немесе ?ытайды? был?ары ?ол?ап шеберлері б?­секені? басынан ая?ына дейін бір деммен ж?ды­ры?­тасады. Б?л жерде к?п н?рсе жеген та­ма?ы?а байланысты. Біздер жыл?ы, сиыр немесе ?ой етін к?п жейміз. Б?л та­?амдар а?­за?а ?те ауыр. Оны? ?оры­тылуы ?шін к?п уа?ыт керек. Та­ма??а сыл?ия тойып аламыз да, рингке шы?амыз. Тез шар­шауымыз да содан. Мен ?ы­тайда ж?ргенде ?зімді бап­та­?ан ?аза? бапкерлеріні? бірі: «Сен не ш?п-шалам, ба?а-шаян жейтін ?ытайды ?та ал­майсы? ба?!» деп ?айрайтын. Ол кісіні? ниеті т?зу. Біра? тама?ты да тал?ап жеген ж?н. Сонды?тан ?аза?станды? мамандар?а да тама?тану м?селесін басты назарда ?стау ж?нінде ке?ес берер едім. Одан біз еш ?тылмаймыз. Ай­та берсе?, осындай айырма­шылы? к?п.

– Ал сен ?шін ас м?зірін ?зір­леу м?селесімен кім ай­на­лысады?

– Нильсон Мендесті? ?зі. Ол кезінде Доминикан Рес­пуб­ликасында ж?ргенде ме­дицина бойынша білім ал?ан. ?йелі де б?л саладан ?ара жаяу емес. Соларды? ?йінде т?­рып жат?анды?тан, олар да мені? ас м?зіріме м??ият ?а­райды. Біздегідей олар асты дас­тар?ан?а ?йіп тастамайды. ?р м?зір тал?аммен ?ана жа­салады. Жо?арыда атал?ан та­ма?тардан б?лек, жеміс-жи­дек жейміз. Мысал?а мені? шай ішпегеніме ?ш айдан ас­ты. Оны? орнына лимон ?о­сыл?ан су ішеміз. Бір с?збен айт­са?, америкалы?тар тез ?о­рытылатын та?амдар?а ??ш­тар.

– А?Ш-ты? ?ызы?тарын айт­ты?. Ал ?ытайда?ы жа?­дай ?алай? Бізді? естуімізше, жауапты жарыстар ?ар­са­?ын­да аталмыш елді? спорт­шылары казармада жатып жат­ты?ады екен ?ой…

– Б?л бос с?з. ?ытайда спорт ?ар?ынды дамып келе-ді. Олар бір ?адам жасау ?шін ?ы­лыми негіздерге с?йенеді. Медицинасы керемет да­мы­?ан. Барлы?ы да ?ркениетті т?р­де ?ркендеп жатыр. Сон­ды?тан да жо?арыда?ыдай ??­гімелерге м?н беруді? ?а­жеті жо?. Аспанасты елінде спорт­шы бір м?рте Олимпиада ойындары мен ?лем чемпио­наттарын ?тса, оны? сол же­тіс­тігін та?ы бірнеше м?рте ?ай­талауына барынша жа?дай жа­салады. Сонды?тан да олар­да аса ірі байра?ты б?секелерді ?т?ан спортшылар к?птеп са­налады. Тіпті олар жо?арыда?ы н?тижелерін ?айталай ал­ма?анны? ?зінде ?сіп келе жат­?ан жастар?а ?лгі болсын де­ген ниетпен командада ?а­лады. Ал біздегі жа?дай ?з­ге­ше. ?аза?станда Олимпиадада же?іске жеткен ?рендер к?п жа?дайда спортпен ?ош ай­ты­сып жатады. Мені? ойымша, оларды жібермеу керек. Се­бебі жастар алды??ы буын?а ?а­рап ?седі. Ал оларды? ара­сын­да чемпиондар к?п болса, жас­тар солармен ?атар жат­ты?са, кейінгі тол?ынны? ірі же?істерге деген ??штарлы?ы оя­нады. Е? ?кініштісі, ?аза?­станда 25 жастан ас?ан спорт­шы?а к?пшілік ардагер ретінде ?арайды. На?ыз кемелденген ша?ында спортпен ?ош ай­тысып жат?андар ?аншама. Ал ?зге елдерде 40 жаста­?ы­лар­­ды? ?здері ??лпырып т?­рады. ?сіресе, к?сіп?ойлар ара­сында ондай о?и?алар жиі кез­деседі. Б?л м?селеге де м?н беру ?ажет.

– Ж?н екен. Енді ??гіме ?зе­гін ?айта к?сіп?ой бокс?а ?а­рай ойыстырса?. Ал?аш рет жек­пе-жекке шы??анда ?о­балжыды? ба?

– Шынын айтсам, к?сіп­?ой бокс?а ауысу ма?ан ай­тар­лы?тай ?иынды? ту?ыз?ан жо?. ?йткені Д?ниеж?зілік бокс сериясы додасында к?ш сы­насып ж?ргенімде Нильсон Мен­деспен ты?ыз ?арым-?а­тынаста болдым. Сол кезді? ?зін­де оны? к?птеген ке?есіне ??ла? т?рдім. «Астана арлан­дарында» бапкерлік ?ызмет ат?арып ж?ргенде Лопес мені к?сіп?ой боксшы ретінде бап­тады. ?зіні? жеке мето­дика­сын ?сынды. Оны? ?стіне ?зім де б?рыннан осы саланы серік етсем деп армандап ж?ретін­мін. Бала кезімде-а? М?хаммед ?ли мен Майк Тайсонны? ?не­ріне ?атты ?ызы?атынмын. Келешекте сол са?ла?тар жеткен белесті ба?ындырсам деп ?иялдадым. ?аза?стан?а ?оныс аудар?аннан кейін атаж?ртымны? алдында?ы парызымды ?теп, хал?ыма Олим­пиада алтынын сый?а тартуды ма?сат т?ттым. Одан кейін к?сіп?ой бокспен ш?­?ыл­дануды жоспарладым. Белгілі себептермен ол алда?ы жоспарларым ж?зеге аспай ?ал?анын жо?арыда айттым. Со­дан т?уекелге бел буып, 2012 жылды? 18 ?ырк?йегінде А?Ш-?а сапар шектім. Енді к?сіп?ойлар арасында ?аза?­ты? тектілігін таныт?ым ке­леді.

– Осы к?нге дейін ?ткізген жек­пе-жектері? жайында ?ыс­?аша баяндап берсе?? Е? ?за? кездесуі? ?анша раунд­?а созылды?

– Ал?аш?ы жекпе-жекті 28 ?ырк?йекте Доминикан Республикасында жергілікті боксшы Даниэль Вето?а ?арсы ?ткіздім. Е? ?за??а созыл?ан осы б?секе болды. Б?л 4 раунд­ты? кездесу еді. Тек б?­се­кені? со?ына ?арай ?ар­сы­ласым­ны? осал т?сын тауып, оны ?рып-жы?­тым. Іле-шала сол елді? Анейди Матерс, Модесто Фе­ликс, Нелсидо Мигуэль ж?не Хосе Антонио Родригес сынды был­?ары ?ол?ап шеберлері-мен к?ш сынастым. Б?л б?се­келерді? барлы?ын мерзімінен б?рын ая?тадым. Одан кейін Колумбияда Сегунда Херрера ж?не Рейналдо Эскуиваны нокаут?а жібердім. Ал жел­то?сан айында ал?аш рет 12 раундты? жекпе-жекке шы?­тым. Алайда ?арсыласым­ны? осал т?сын табу ?шін ал?аш?ы кезе?ні? ?зі жеткілікті болды. Сол кеште эквадорлы? Ум­берто Толедоны 32 секундты? ішінде есінен тандырып, 69 келі салма? д?режесі бойынша WBA н?с?асында?ы Кариб айма?ыны? чемпионы ата?ын же?іп алдым.

– Осы же?істерден кейін рей­тингі? біраз ?скен шы­?ар?

– ?рине, ілгерілеу бар. Ал­­­?аш рет к?сіп?ой рингке шы??анда 500 боксшыны? ?а­тарына да ілінген жо? едім. Ал жо?арыда?ы же?істерім-нен кейін 50 ?здікті? санатына ?осылдым. Біра? б?л межені місе т?тып отыр?аным жо?. Мені? ма?сатым – к?сіп?ой боксты? е? белді н?с?алары­ны? бірі бойынша ?лем чем­пионы атану.

– Б?л жоспарды ж?зеге асыру о?ай?а со?пас. Себебі ?зі? к?ш сынасып ж?рген жар­тылай орта салма?та кіл мы?тылар то?ыс?ан. Келе­шекте америкалы? Флойд Мейвезер баста?ан к?ш­бас­шылармен ж?дыры?тасу?а тура келеді ?ой…

– Мені? к?сіп?ой бокс?а ауысуымны? да т?пкі ма?саты осы еді. ?аза?та «??ласа?, нар­дан ??ла» деген аталы с?з бар. Мен сол ?а?иданы ?ста­на­­мын. Т?уекелге бар?ан екен­­­мін, тартынатын несі бар. ?атарда?ы к?птеген ?ара­пайым боксшыны? бірі болып ж?ргеннен г?рі, ?лемдік де?­гейде мойындал?ан са?а спорт­­шы бол?ан?а не жетсін?.. ?уес?ойлар арасында біршама табыстар?а ?ол жеткіздім.

Ен­ді к?сіп?ойлар шаршы ала?ында мы?­тылы?ымды мойындат?ым ке­леді. Сон­ды?­­­тан да Флойд Мей­везер болсын, бас?асы бол­сын, б?­рімен де к?ш сы­насу?а ?зір­мін. Біра? ол де?­гейге жетуді? ?зі о?ай шаруа емес. ?лемдік т?жге таласу м?мкіндігіне ие болуым ?шін ма?ан ?лі к?п­теген жекпе-жек ?ткізуім керек. Соны? барлы­?ында же?іске жетуім керек. Алайда мен к?здеген ма?са­тыма ?ол жеткізу ?шін ?андай ?иын­ды?­?а да шыдау?а дайын­мын.

– А?Ш-ты? белді бір про­моутерлік компаниясымен ке­лісімшарт?а отыр?ан бо­лар­сы??

– Жо?, ?азір тек Нильсон Мен­деспен ?ана ж?мыс істеп ж?рмін. Негізі А?Ш-?а сапар шеккелі бері бір?атар промоу­терлік компаниялар мені жа­?алай бастады. У?дені ?йіп-т?­гіп, т?рлі ?сыныстар айтуда. Біра? мен ?зірге ешбір компа­нияларды? айт?анына ??ла? ас?ан жо?пын. ?йткені ?азір т?рлі у?деге иланып, ??жат?а ?олды ?ойып жіберсе?, олар?а т?бегейлі ба?ынышты болып ?аласы?. Отыр десе, отыра­сы?, т?р десе, т?расы?. Бірне­ше ай бойы жекпе-жекке шы?­­пай, тек жатты?у жасау­мен шектеліп ?алуы? да м?м­кін. Жа?адан келіп, істі? жай-жапсарын білмейтіндерді? к?бі осындай жа?дай?а ?ры­нып жатады. Сонды?тан да мен ?уелі ?зімді мойындатып, ?згелерді? менімен санаса­тындай де?гейге ?ол жеткізуді к?здеп отырмын. Тек содан кейін барып ?ана жо?арыда?ы м?селелер бойынша ойлану?а бо­лады.

– Олай болса, ал?а ?ой?ан ма?­саты?а жет, бауырым! ?а­за?ты? ?зі? секілді ?айсар ?рі ?лжанды ?лын тек биік белестерден ?ана к?рейік!

– Ра?мет! ?аза?ты? тек­тілігін таныту ?шін еш ая­нып ?алмаймын.

С?хбаттас?ан

?алым С?ЛЕЙМЕН

http://www.aikyn.kz

Рубрика: